Küçükken kadınlaşıyorlar!
Kız çocukları giderek daha erken yaşlarda kadınlığa adım atıyor...
Okullar yeni açıldı ve siz 7 yaşındaki küçücük kızınızı nasıl öğretmenlerin eline teslim edeceğinizi dert ediyorsunuz... Oysa dünya öyle hızlı değişiyor ki artık 7 yaş neredeyse çocuk olmaktan çıkıyor. Zira tüketici alışkanlıkları ve pazar araştırmaları alanında ünlü Amerikalı araştırma şirketi Mintel'in raporuna göre artık makyaj yapma yaşı 7'ye düştü. Mintel'in araştırması 7 ila 10 yaşlarındaki kız çocuklarının yüzde 63'ünün düzenli olarak makyaj yaptığını ortaya koyuyor. Sadece bu da değil; geçtiğimiz günlerde Uluslararası Spa Merkezleri Birliği'nin (International Spa Association) yaptığı açıklamaya bakılırsa güzellik merkezlerinde cilt bakımı, manikür-pedikür yaptıran, kaşlarını aldıran, ağda yaptıranlara 8 yaşındaki kız çocukları da katıldı. Buna göre kız çocuklarının güzellik salonu ziyaretleri son bir yıldır trend'e dönüşmüş durumda. Öyle ki, ABD'de ve İngiltere'de pek çok güzelllik merkezi 8-13 yaşlarındaki kız çocukları için özel güzellik paketleri sunarken, sırf kız çocuklarına hizmet veren güzellik merkezleri bile açılıyor. İlkokul çağındaki kız çocukları için üretilen topuklu ayakkabılar, dolgulu sutyenler, hatta g-string iç çamaşırların her yerde satılmaya başlanması da durumu açıkça ortaya koyuyor: Kız çocukları giderek daha erken yaşlarda kadınlığa adım atıyor!
HER ŞEY GÜZEL VE SEKSİ OL DİYOR
Kız çocukları arasında hızla yayılan ve sonunda 7-10 yaş grubuna kadar inen güzel, alımlı ve seksi görünme trendinin ortaya çıkmasında en büyük rolü medya, popüler kültür ve satış sektörleri oynuyor. Amerikan Psikoloji Derneği de hazırladığı kapsamlı raporla bunu açıkça ortaya koyuyor: Dergiler, televizyonlar, video oyunları ve müzik kliplerindeki seksi kız ve kadın imajının kız çocuklara zarar verdiğini söylüyor.
Öte yandan çocukları hedef alan kozmetikler üretiliyor. Yanında hediye olarak makyaj seti veren kız çocuklarına yönelik dergilerde güzellik ve giyim konusunda tavsiyeler öne çıkıyor. Kız çocukları için üretilen Barbie tarzı oyuncak bebeklerden Bratz gibi fenomen çizgi filmlere pek çok ürün de bu küçük yeni nesle güzel, bakımlı ve seksi olmanın en havalı şey olduğunu öğretiyor. Podyamlarda yürüyen modellerin çoğunun 14-19 yaşlarında olması, en popüler pop yıldızları ve film-dizi oyuncularının Miley Cyrus ve Taylor Momsen gibi 15 yaşlarını süren genç kızlar olması da kız çocuklarına şöhret, başarı ve herkesçe sevilmenin yolunun zayıf, güzel ve seksi olmaktan geçtiğini gösteriyor.
Akşam Gazetesi, Bütün bu yanlış yönlendirmelerle bugün artık masum bir prenses değil seksi bir pop star olma hayali kuran kız çocuklarının durumunu, Hacettepe Üniversitesi Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilimdalı Öğretim Üyesi ve aynı zamanda Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Derneği Başkanı Prof. Dr. Füsun Çuhadaroğlu Çetin ile konuştu. Prof. Çetin seks objesine dönüştürülen kız çocuklarını ve çocuklukla yetişkinlik arasındaki geçişin neden kısaldığını anlattı.
- Kız çocuklarının erken yaşta 'büyümesi', güzel ve seksi bir imaja bürünmesinin sebepleri nedir?
Bunda medyanın rolü çok büyük. Örneğin dernek olarak da karşı çıktığımız çocuk şarkı yarışması program var. Bu tür programlar çocukları, büyüklerin hareketlerini taklit etme, büyük rollerine girme, onların kazandığı şöhrete heveslenme gibi konularda çok yanlış şekilde yönlendiriyor. Bir diğer tarafı da ekonomik nedenler. Toplumdaki bazı satış sektörleri bu işi çok provoke ediyor. Envai çeşitlerde satışa sunulan Barbie bebekler de bunlardan biri. Zira bugün kız çocuklarının Barbie'leştirilmesi duruma var. Sonuçta çocuklar kendilerine örnek aldıkları birilerini görerek büyüyor. Çok küçük yaşta o çok güzel yapılandırılmış, mükemmel görünüşlü bebeklere veya ünlülere her yönden benzemeye çalışma eğilimine giriyorlar. Bir de anne-babalar eskiden daha sabırlıydı, çocuğa çocukluğunu yaşaması için daha fazla zaman tanıırdı.Şimdinin anne-babalarıysa genellikle bir an önce çocuğum büyüsün derdinde. Çocuklar hızlı büyüsün ve sorumluluk yükü azalsın hissiyle çocuk büyük gibi davranmaya başladığında çok da itiraz etmiyorlar. Bu, anne-babaların bilinç dışı olarak yaptıkları, kendi yaşadıkları hızlı tempoyu çocukların büyüme sürecine aktarmalarından kaynaklanan bir tutum.
ÇOCUK ALGISI ERİŞKİN YAŞAMINI ALGILAYAMAZ
- Bunlar nasıl sonuçlar doğuruyor?
Birincisi çocuk çocukluğunu doğru düzgün yaşamamış oluyor, büyük rollerine erken yaşta soyunuyor. Oysa çocuk normal gelişimini kendi halinde yaşamalı. Sağlıklı olan, çocuğun her şeyi zamanında, özümseyerek yaşayıp aşama aşama bir sonraki evreye geçmesi. Çocuğa çocuk olmayı öğretmeden büyüklüğü kalıplar halinde öğretirseniz, içinde kalan yaşanmamış çocukluk yıllar sonra daha sağlıksız biçimlerde ortaya çıkacaktır.
- Çocuk ve gençleri hedefleyen dizilerde moda, entrikalar, aşk ve seks gibi konular öne çıkıyor; bu yaşlardaki ünlü yıldızlar güzel ve seksi imajlarıyla gündeme geliyor. Bunlar çocuklar nasıl etkiliyor?
Bunlar erişkin yaşamının küçük modelleri. Bu da çok sakıncalı. Ergenlik çağındaki insanın algılaması, yargılaması ve deneyimi erişkin yaşamını yaşamaya yetecek boyutta değildir. İnsanlar büyüdükçe bazı deneyimler edinirler, deneyimler üst üste eklenerek erişkin hayata gelindiğinde kişi karşılaştığı olaylarla nasıl başedeceğini, nasıl tutumlar takınacağını bilir. Ama böyle bir süreç atlandığı zaman çocuk içine girdiği duruma yenik düşebilir. Mesela bir 'lolita' konumuyla baş edebilecek deneyimi ya da birikimi yoktur dolayısıyla kim nereye çekerse oraya daha çabuk sürüklenebilir. Başka insanların birtakım kötü amaçlarla bu çocukları suistimal etmeleri daha kolay olabilir. Çocukların popülist yaklaşımlarla seks sembolü haline getirilmesi çok sakıncalı.
- Bu güzel ve seksi olma yarışı çocukların ruh sağlığına da zarar veriyor değil mi?
Önlerine koyduğumuz o kusursuz modellere özenen çocuklar kendilerinde o mükemmelliği görmediklerinde hayal kırıklığına uğuruyor, mutsuz ve güvensiz olmaya başlıyorlar. Önemli olan çocuğun Barbie gibi mükemmel olması değil, kendi bedeninden, kendi gelişmekte olan kişiliğinden memnun ve mutlu olarak büyüyebilmesinin sağlanması. Burada da anne-babalara çok iş düşüyor. Çocuklarına ille de çok mükümmel hedefler göstermemeleri, çocukluğunu yaşamasına izin vermeleri ve onu bu tür aşırı uçlara çekecek etkilerden uzak tutmaya çalışmaları gerek. Sağlıklı çocuk yetiştirme konusunda anne-babaların da danışmanlığa ihtiyacı var. Biz dernek olarak anne-baba okulları açıyoruz ama bu okulların devlet eliyle yaygınlaştırılması gerekiyor.
- Peki, bu değişimin sonucunda artık 'çocuk' kavramı değişiyor ya da kayboluyor olabilir mi?
Hayır, çocuk kavramı, psikolojik anlamda değişmez. O bir insanın iç süreciyle ilgili bir şeydir; bu gözlemlediklerimizse dışarıdan yapıştırılan kalıplar, yani dış süreçlerle ilgili. Sonuçta insanın iç sürecinde yine de o çocukluğunu yaşamak isteyecektir. O genç kız bir biçimde büyük rollerine soyunurken içi hala çocuk olduğu için, bir yerinden, bir davranışından, kurduğu ilişki biçimlerinden bu ortaya çıkacaktır. İnsanın içindeki çocukluk kaybolmaz; ama çocukların çocukluğunu yaşama sürelerini kısaltılıyor ya da bunu yaşamalarına izin verilmiyor diyebiliriz.
KÜÇÜKLÜKTEN İTİBAREN KADINLAŞIYORLAR
* Pazar araştırmaları şirketi NDP'ye göre, dört yıl önce kızlarda kozmetik ürünlerini kullanma yaş ortalaması 17 iken bugün kozmetik kullanma yaş ortalaması 13'e inmiş durumda. Bu iyimser bir tablo, zira 6-9 yaş arası her iki kızdan biri dudaklarını boyuyor.
* Yine NPD'nin araştırmasına göre sadece ABD'de 8-12 yaş arası çocuklar kozmetiklere yılda 40 milyon dolar harcıyor. Ergenlerin kozmetiğe harcağı rakam ise 100 milyon dolar.
* Minnesota Üniversitesi'nin araştırmasına göre 11 -14 yaş arası kız çocukları her gün 500 poster ve reklam görüyor ve çoğunda yer alan mükemmel vücutlu, zayıf, güzel ve seksi kadınlardan büyük ölçüde etkileniyor. Bu güzel ve seksi kadın görüntüleri kız çocukları üzerinde ciddi kendine güvensizlik ve depresyon yaratıyor.
* Dove markasının yaptırdığı güzellik araştırmasına göre ilkokul çağındaki her iki kızdan biri, yani 6-10 yaş arası kız çocuklarının yüzde 50'si daha zayıf olmak istediğini dile getiriyor. 10 yaş civarı kız çocuklarının ise yüzde 80'i şişmanlamaktan korkuyor.
* Hastalık Denetleme ve Önleme Merkezi (CDC)'nin araştırmasına göre lise çağındaki kızların yüzde 57'si zayıflamak için tehlikeli diyetlere, öğün atlamalara, diyet haplarına ve hatta kusmaya başvuruyor.
* Amerikan Estetik Cerrahi Derneği'nin istatistiklerine göre son 10 yılda 18 yaşın altındaki genç kızların estetik ameliyat olma oranı ikiye katlandı. Estetik operasyon yaşı 14'e kadar indi. Dahası genç kızlar artık sadece burun ameliyatıyla kalmıyor, göğüslerini büyütüp liposuction da yaptırıyorlar.
18 YAŞINI DOLDURMASINA 1 AY KALAN CEM GARİPOĞLU ÇOCUK MU?
- Halis Toprak 17 yaşındaki Nazlıcan ile evlenirken genç kızın evlenecek kadar büyük olduğunu savunmuşlardı. Şimdiyse Münevver Cinayeti'nden tutuklanan ve 18 yaşını doldurmasına 1 ay kalmış Cem Garipoğlu'nun çocuk olduğu vurgusu yapılıyor. Sizce Cem Garipoğlu çocuk mudur?
Her ikisinin savunmalarının da sağlıklı bir dayanağı yok. Çünkü 17 yaşındaki bir kız, evlenmenin sorumluluğunu alacak yaşta değildir. Öte yandan kız arkadaşını doğrayan Cem Garipoğlu'nun olayı son derece canice bir şey. Çocuk olup olmadığını muayene etmeden bir şey söylemek yanlış olur. Ama 18 yaşına bir ay kalmış veya bir ay geçmiş durumunun bunun cezai sorumluluğunu azaltmaması lazım. Birkaç ay önce çocuktu birkaç ay sonra büyük oldu durumu olacak iş değil. Yasaların orada bir esneklik göstermesi gerekiyor. Sonuçta kaç yaşında olursa olsun canice işlenmiş bu cinayet hastalıklı bir durum. O kişinin daha detaylı bir psikiyatrik muayeneden geçmesi lazım. Hem cezai sorumluluğu olan hem de tedavi edilmesi gereken bir durum olacağı kanısındayım.
Kaynak